آموزشی

اسلیپر کلاچ یا کلاچ لغزنده چیه؟!

مقدمه

در این مقاله میخوام در مورد تکنولوژی اسلیپر کلاچ (Slipper Clutch) یا کلاچ لغزنده براتون بنویسم. در طول 2 دهه گذشته از این تکنولوژی در سیستم کلاچ خیلی از موتورسیکلت‌های مطرح جهان استفاده شده و اخیراً پای اسلیپر کلاچ به موتورسیکلت‌های میان‌رده بازار ایران هم باز شده!

شاید در گذشته مردم فکر میکردن که این تکنولوژی‌های پیشرفته فقط به درد موتورهای رده بالا یا به اصطلاح High Performance میخوره اما با گذشت زمان معلوم شد که استفاده از این فناوری‌های جدید ربطی به کلاس یا رده موتورها نداره و به راحتی میشه اونها رو در اکثر موتورها به کار برد و با این کار از وارد شدن خسارت یا هزینه به موتورسوارها جلوگیری کرد.

اسلیپر کلاچ کلاچ لغزنده zoomotor - زوموتور

اسلیپر کلاچ دقیقاً چکار میکنه؟!

برای این که با وظیفه و تأثیر اسلیپر کلاچ در موتورها به خوبی آشنا بشید میخوام یه مثال براتون بزنم.

فرض کنید که دارید با سرعت زیادی در جاده رانندگی میکنید و به طور اتفاقی به یه پیچ تند میرسید؛ در مواجهه با این موقعیت طبیعیه که شما ترمز میکنید و اگه یکم حرفه‌ای باشید شروع به معکوس کشیدن و کم کردن دنده میکنید.

ممکنه که در زمان کم کردن دنده 2 یا 3 دنده رو به صورت همزمان کم کنید و این مسئله قطعاً باعث فشار اومدن به گیربکس (یا جعبه دنده) موتور شما میشه. 😮

دقیقاً برای همین زمان هست که فناوری اسلیپر کلاچ برای کاهش خسارت و کمتر شدن مشکلات ناشی از دنده دادن غلط (چه دنده افزایش بدید چه کاهش بدید) معرفی شده و شما رو از وارد شدن خسارت به گیربکس و یه هزینه‌ی سنگین برای تعمیر اون نجات میده!

در موتورهایی که کلاچ معمولی دارن و از کلاچ لغزنده بی‌بهره هستن، در زمانی که شما قصد دارید دنده کم کنید و معکوس شدیدی به موتور بدید؛ این معکوس شدید باعث قفل شدن گیربکس و چرخ عقب میشه و نتیجه این اتفاق چیزی جز سُر خوردن و زمین خوردنِ شما نیست! اما اگه موتور شما به کلاچ لغزنده (یا اسلیپر کلاچ) مجهز باشه این اتفاق نمیفته!

اسلیپر کلاچ کلاچ لغزنده zoomotor - زوموتور

یعنی در زمان معکوس کشیدن و قفل شدن گیربکس، اسلیپر کلاچ به صفحه کلاچ این اجازه رو میده که با لغزش خودش کاری بکنه تا سرعتِ انجین (که سرعت بالایی داره) با سرعت موتور (که در حال کاهش هست) هماهنگ بشه و در نهایت این مسئله هم از سر خوردن چرخ عقب جلوگیری میکنه، هم از آسیب رسیدن به گیربکس شما. 👌😍

کلاچ لغزنده در چه موتورهایی به کار میره؟!

اگه کارکرد اسلیپر کلاچ رو درک کرده باشید قطعاً فهمیدید که این تکنولوژی باید در همه موتورها وجود داشته باشه و فقط مختص به موتورهای خاصی نیست. اما باید بهتون بگم که وجود کلاچ لغزنده در موتورهای مسابقه‌ای و حجم بالا (موتور سنگین) خیلی حیاتی‌تره!

در موتورهای سنگین نیروی حاصل از معکوس‌های ناگهانی خیلی بیشتر از موتورهای کم‌حجم‌تر هست و همین داستان هم باعث میشه تا در صورت عدم وجود اسلیپر کلاچ، گیربکس و چرخ عقب به راحتی قفل بِشه و راننده با سرعت بالایی زمین بخوره یا تصادف کنه!

اسلیپر کلاچ کلاچ لغزنده zoomotor - زوموتور

در ایران چه موتورهایی از اسلیپر کلاچ بهره میبرن؟!

تعداد موتورهایی دارای کلاچ لغزنده یا اسلیپر کلاچ هستن سال به سال داره افزایش پیدا میکنه و اگه بخوام به چند نمونه از این موتورها اشاره کنم میتونم از همه‌ی مدل‌های زونتس Z2 و Z4، کاوازاکی نینجا 250 چهار سیلندر و دو سیلندر و زد 250، یاماها XSR 155، سی اِف 250 ریس، کی‌تی‌اِم دوک 250، هاسکورانا اسوارتپیلن 250، هوندا CBR250RR و باجاج دومینار 250 نام ببرم.

مزایای اسلیپر کلاچ

  1. کلاچ لغزنده باعث نیروهای ناگهانیِ داخل گیربکس رو کنترل میدن و با کاهش اونها از آسیب رسیدن به گیربکس جلوگیری میکنن.
  2. کلاچ لغزنده باعث بهبود عملکرد کلیِ انجین و گیربکس میشه.
  3. اسلیپر کلاچ از قفل شدن چرخ عقب در صورت قفل شدن انجین یا خرابی گیربکس جلوگیری میکنه.
  4. اسلیپر کلاچ با جذب نیروی ترمز انجین (Engine Brakeing)، فشار رو از روی سیستم تعلیق کاهش میده و در نتیجه کنترل موتور در زمان پیچیدن با سرعت بالا راحت‌تر میشه.
  5. با وجود کلاچ لغزنده (یا اسلیپر کلاچ) دیگه نیازی نیست راننده نگران سلامت گیربکس باشه و تمرکزش رو روی عملکرد کلاچ بذاره. در عوض میتونه روی چیزهای دیگه‌ای مثل وضعیت بدن، ترمزگیری و … تمرکز کنه.

معایب اسلیپر کلاچ

به طول کلی عیبی نمیشه به سیستم کلاچ لغزنده گرفت اما معایب کوچکی هم در مورد این تکنولوژی وجود داره که بهتره از اونها با خبر باشید:

  1. از نظر ساختار مکانیکی سیستم کلاچ لغزنده نسبت به کلاچ معمولی ساختار پیچیده‌تری داره.
  2. اضافه شدن اسلیپر کلاچ به موتور باعث بالا رفتن قیمت اون میشه. (که البته در برابر محافظتی که این سیستم از انجین و گیربکس شما به عمل میاره ناچیزه!)
  3. کلاچ لغزنده اگه به درستی تنظیم نشه نتیجه مطلوب و دلخواهی که باید رو ارائه نمیکنه!

رفیق خیلی خوشحال میشیم نظر یا تجربتو در مورد این محتوا بدونیم. پس هر کامنتی داری توی قسمت دیدگاه های همین پایین سایت بذار تا هم ما استفاده کنیم هم بقیه. راستی اگر شماره همراهتو بذاری به محض جواب دادن به کامنتت توسط زوموتور، از طریق اس ام اس باخبر میشی. یادت نره، اطلاعاتت پیش ما محفوظه! مرسی که زوموتور رو دنبال میکنی. ❤️

امیرحسین ناطقی

من به هرچیزی که به موتورها ارتباط پیدا میکنه علاقه دارم؛ از ساختن ویدیو بررسی و نوشتن محتوا برای موتورها بگیر تا سواری و مسافرت و دور دور. /"

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

همچنین ببینید
بستن
دکمه بازگشت به بالا